|
VEPRA MIHAL GRAMENO VDEKJA E PLAKUT Tė SHQIPėRISė ISMAIL QEMALIT Si vetėtima u pėrhap lajmi i hidhur pėr humbjen e plakut tė Shqipėrisė, Ismail Qemalit, jo vetėm nė Shqipėri po nė tė gjithė anėt e botės. Ky lajm ishte si rrufeja dhe njė nga mė tė mėdhatė goditje pėr kombin shqiptar se Shqipėria humbi burrin mė tė madh qė kishte nxjerrė pas Skėnderbeut, humbi diplomatin e madh dhe tė famshėm, humbi shtyllėn e ēelniktė tė programit kombėtar, humbi Atin e kombit, i cili e shpėtoi nga reziku, humbi luanin qė dėrmoi zinxhirat e robėrisė, qė ngriti flamurin e Skėnderbeut dhe proklamoi vetėqeverimin e Shqipėrisė. Jemi shumė tė vegjėl edhe fuqia jonė ėshtė e dobėt qė tė mund tė pėrshkruaj veprat e larta dhe tė shenjta qė ka sjellė Plaku i pavdekur pėrmbi altar tė atdheut. Njė jetė tė tėrė e sakrifikoi i pavdekuri M vetėm edhe vetėm pėr lumturinė e tė dashurės Shqipėri duke duruar gjithė mjerimet edhe ndjekjet e armiqve tė kombit dhe tė kundėrshtarėve. Mė shumė nė syrgjynllėk e shkojti jetėn e tij Plaku i Shqipėrisė, Ismail Qemali duke u arratisur nė vendet e huaja ku lypte tė drejtat e Shqipėrisė, gjersa dha zoti e ju realizuan ėndėrrat e tij qė tė shihte atdheun e tij tė dashur tė lirė edhe me duart e tij tė ēelnikta tė ngrinte flamurin dykrenor tė Skėnderbeut. Populli shqiptar e adhuronte Plakun mė shumė se nga tė gjithė burrat e mėdhenjė pėr shėrbimet e larta, edhe aq mė shumė pėr virtytet e tij tė pashembullta. Nė Ismail Qemalin pėrmblidheshin gjithė virtytet qė mund tė ketė nė botė. Kalorės, shpirtmadh, zemėr tė gjerė e tė qėruar, i dashur, popullor, prandaj adhurohej jo vetėm nga shqiptarėt po nga gjithė bota. Me mendjen e tij tė shkėlqyer kishte fituar njė famė tė madhe nė qarqet diplomatike, kėshtu qė emri i Ismael Qemalit ishte njė nder dhe njė mburrje pėr gjihtė kombin shqiptar. Mė tė mėdhenjtė diplomatė e nderonin shumė dhe... e quanin Shqipėrinė njė shtet shumė tė vogėl pėr tė patur njė burrė kaq tė madh e tė ditur! Qė tė nėmėrojmė meritat e burrit tė madh tė Shqipėrisė na ėshtė e pamundur, sikundėr qė thamė, andaj tė pastajmit dhe historia e kombit do tė mundin tė tregojnė cili ishte Ismail Qemali dhe cilat janė veprat e tij, se kurdoherė burrat e mėdhenj vetėm pas vdekjes sė tyre ēmohen dhe lartėsohen, pasi pasionet nuk kanė mė vend gjithnjė nė zemrat e kundėrshtarėve. Edhe tani kur pleqėria e shkuar zotėronte mbi trupin e tij aspak nuk kėrkonte ēlodhjen dhe prehjen, por si njė djalė i ri rendte poshtė e lartė duke kėrkuar shpėtimin e Shqipėrisė. Me vuajtje dhe me mundime tė mėdha nuk dėshpėrohej aspak po shihte vetėm e vetėm realizimin e programit kombėtar qė tė shihte njė Shqipėri tė lirė, pa ndonjė protektorat dhe me tė katėr vilaetet nėn flamurin tė atit tonė Skėnderbeut. Pėr kėtė qėllim u hodh nė Itali ku pas kuptimit me Qeverinė italiane deshte tė hasej me shumė nga krerėt e Shqipėrisė qė kėshtu bashkėrisht tė shtronin kėrkimet mbi tė drejtat e Shqipėrisė nė Konferencėn e Paqes tė Parisit. Mjerisht vdekja e pamėshirtė na e rrėmbeu me nxitim kur atdheu kishte varur shpresat e mėdha nė mendjen e shkėlqyer tė Plakut dhe burrit tė madh tė Shqipėrisė, Ismail Qemalit. As rrufeja nuk mund tė na plagoste kaq shumė zemrat tona sa ky lajm i zi, i cili hodhi nė zi gjithė kombin shqiptar duke vajtur e duke derdhur lot tė nxehtė pėr Atin e kombit, pas Skėnderbeut, pėr kė-shilltarin e madh edhe pėr shpėtimtarin e Shqipėrisė nga robėria. Sot balta mbulonte trupin e plakut tė ndjerė nė atė Vlorė qė kishte lerė dhe ku mundi tė ngrerė Flamurin e Skėnderbeut pas 500 vjet robėrie! Po balta mundi vetėm qė ta mbulojė trupin se... shpirti i Plakut tė Shqipėrisė kurrė nuk mund tė vdesė... se ai rron dhe do tė rrojė sa tė jetė bota, duke i treguar brez pas brezi pritmjes shqiptare cili ishte Ismail Qemali dhe duke i kėshilluar qė tė pėrpiqen si ai pėr idealin e shenjtė tė programit kombėtar. Koha e cila pati fatkeqėsinė qė tė humbasė keshilltarln e madh tė saj duke shtruar me pėrunjėsi gjithė nderimet qė mund ti jepen Atit tė kombit ka pėr tu pėrpjekur me fuqinė e saj qė tė mbushė prograxnixL si edhe kėshillat e fundit, tė cilat na la nė orėn e fundit Plaku i Shqipėrisė Ismail Qemali. Koha, 1919, nr. 134 |