Oxhaku

Maloja, me gjithë që kërkonte të dëftehesh i çkujdesur, ishte fort i brengosur, se ay e njihte ca më mirë t’anë që kish për të kërkuar humbjen e Vahidasë me Rexhepkën, se për këtë qëllim e dërgonte në luftë për të mos i shpëtuar dot ata. Po Maloja, më mirë priste vdekjen, sa rrojtjen pa Vahidenë, për të cilën kishte një dashuri të patreguar dhe me të cilën ishte martuar fshehurazi.

Vahideja ishte vashë prej populli, e bija e Shaqirit nga Batha, një fshat i vogël që ishte nën urdhër të Rushan-Bej Frashërit. Prindët e saj ishin njerës fort të mirë, shtëpresë (3) , edhe ata më të pasurit e fshatit. Andaj kurdoherë që të vinin njerzit e Rushan beut për të mbledhur drithërat edhe pagimet, do të hiqnin në shtëpi të Shaqirit.

Si iu rritnë fëmija, Rushan beut, kërkonte të mësonjë fëmijën e ti që të veshtronjë vetë punërat. Edhe për këtë ndau secilitdo nga tre katër fshatra, se Rushan beu ishte një prej të begaçmet edhe më të dëgjuarit Oxhakë të Shqipërisë, e kishte më shumë pyeje, male, çifligje, edhe fshatra nën urdhërim, duke ndenjur vetë në Prashër ku kishte një pallat të math e të bukur.

Kur mbushi njëzet e një mot Maloja i cili ishte i treti djalë, i dha edhe ati katër fshatra, në rreth të cilëve ishte edhe fshati i Shaqirit.

Maloja në atë vërsë ishte ay më i bukuri nga gjithë djemtë, mustaqja sa i kishte dërsirë, një vetullzi, hundën e tretur, edhe një gojë aqë të bukur sa edhe të ëmbël që, kur kuvëndonte, të fitonte zemrën për gjithnjë. Po si nga bukuria, ashtu edhe nga mënyrat edhe nga karakteri nuk kishte shok: i urtë, shpirtmirë, edhe fort i drejtë. Andaj të gjithë u gëzuan kur mësuan që do të kenë Malon për zot, edhe me të vërtet nuk u gënjyen, se pas pak kohë gjithë ata fshatra zunë të lulëzojnë edhe të përparojnë, duke mos patur tani njerës të huaj, dërguar prej Rushan Beut, të cilët kërkonin t’ju rjepin edhe këmishën e trupit.

Maloja me të vajtur për të parën herë në shtëpi të Shaqirit, ku e pritnë me nder të math, edhe e gostitnë me sa muntnë më mirë, u godit në zemër me të pjekur sytë me të Vahidesë, vashë e Shaqirit.

Se jo Maloja vetëm, po cilido që të ishte nuk munte të mos goditësh nga bukuria e Vahidesë, se Zoti i kishte falur gjithë dhuratat e mira e të bukura.

Nga bukuria shkonte edhe të bukurën e dheut me ato leshra të dredhura, ngjyrë gështenjë e të gjata gjer në thembrat e këmbëve, sytë bojë qielli, me të cilat të zotëronte zemrën kur të vërtite qepallat, gojën e vogël, rrethuar me buzë të kuqe nën të cilat dukeshin dhëmbët si të fildishtë, hundën të derdhur, faqet të kuqe si burbuqe trëndafili, këmbët e dockat të vogëla, mbuluar me lëkurë si kadifeja, si edhe trupi i derdhur si selvia. Po edhe nga mënyrat edhe karakteri nuk kishte shoqe, se kishte marrë nga prindërit të ditur, të mirë e të urtë, shtërpresë, zëmërqëruar, e kështu kishte fituar dashurinë e gjith fshatit edhe ishte gazi i prindërve.

Andaj Maloja, me të parë këtë vashë, nuk mundi të mbahet e të mos habitet, që vështron për të parën herë kaqë bukuri edhe këtë mënyrë në një vashë fshatarake, duke shkuar nër ment që do të jetë fatzi kur t’i shpëtonjë Vahideja për grua.

Më tjatër anë, edhe Vahidesë me të përpjekur sytë me të Malos një e skuqur iu çfaq mi fytyrë, edhe unji kryet, duke mos duruar sytë e Malos se i diqnin zemrën. Habitesh vetvetiu e gjora vashë ç’të jetë ajo e dredhur edhe e rrahur në zemër, se kjo s’i kishte ngjarë kurrë gjer ahere, edhe deshte të mërgonjë këto mendime. Po ishte vonë se shkëndija në një sekundë ishte rrënjosur kaqë shumë, sa zjarri i përvëlonte zemrën,

Dolli përjashta në oborr, që era e natës t’i ftohë e t’i mërgonjë këto mendime të kota, se mentonte që për atë ishte e prerë ajo shpresë, meqënëqë kurrë nuk mundet të arrinjë grua e Malos, i cili ishte i biri i Rushan beut, një prej më të mbëdhenjtë oxhake të Shqipërisë edhe nëmëroheshe si një mbret në ata vënde.

Po dashuria e zemrës e bëka njermë të harronjë detyrën që duhet të ketë për Oxhakun edhe për prindët, si edhe çfarëdo tjatër dashuri. Andaj Maloja, si u ngrit nga tryeza, ku nuk vuri gjësendi në gojë si edhe Vahideja, u hoq në dhomë të ti për të fjetur, po gjumi nuk iu afrua natën, edhe dërmohëshe në shtrat, duke u mentuar me çfarë mënyrë t’u tregonjë prindëve edhe t’i bintnjë për këtë martese, pa të cilën jetën nuk e deshte,

Në mëngjes u ngrit si u gdhi i dërmuar edhe, kur pregatitnë sherbëtorët kuajt për të shkuar, mori një dëshmim (4) edhe thërret në dhomë prindët e Vahidesë, të të cilëvet u tregon qëllimin.

Ata, me të dëgjuar këtë çfaqje të Malos, mbetnë të habitur edhe të nemitur se nuk guxonin të përgjigjen, jo se nuk’ u pëlqente kjo martese, po meqënëqë mentonin se s’ka për të ngjarë kurrë që një Rushan bej të bindet e të unjet kaqë poshtë, sa të marrë nuse për të birë një vashë fshatarake. Andaj, Shaqiri i lutet të mërgonjë këtë qëllim edhe të mos ua çfaqnjë prindërvet se atëhere do të ishte liksht për ata, të cilët ishin sigur që do t’i humbasë prej faqes së dheut me të mësuar për këtë martese i ati.

Maloja nuk dëgjonte këto fjalë, po dëgjonte zemrën, andaj u thotë të pregatiten se për së çpejti do të kthehet me lejë e pa lejë të prindërve që ta marrë Vahidenë për grua, edhe si hipnë mi kuaj shkuan për në Frashër.

(3)	shtëpresë — nikoqirë të mirë.
(4)	dëshmim — vendim.

Më lartë
webmaster@letersi.com